00:54 ICTThứ Sáu, 14/08/2020
Tập đoàn CÔNG NGHIỆP THAN - KHOÁNG SẢN VIỆT NAM
vietnam national coal - mineral industries holding corporation limited
Nỗi ám ảnh mùa mưa...
Thứ Năm, ngày 12/09/2019

Mưa lũ tác động mạnh mẽ đến công tác sản xuất than, khoáng sản cả trong khai thác lộ thiên lẫn khai thác hầm lò. Mưa nhỏ cũng đã có thể gây đình trệ sản xuất. Mưa lớn có thể gây mất an toàn lao động... Xem ra, những trận mưa lũ trong mùa mưa luôn là nỗi ám ảnh của những người thợ mỏ nói chung và những người làm công tác quản lý nói riêng.

Nỗi ám ảnh mùa mưa...

Bơm nước tại một khu vực trong hầm lò Công ty CP than Hà Lầm.

Theo thống kê, đối với những năm chưa có mưa lớn, mỗi năm, các đơn vị khai thác than lộ thiên lớn như Cọc Sáu, Đèo Nai, Cao Sơn, Hà Tu... đã phải bơm thoát khỏi moong hàng triệu mét khối nước. Những năm xảy ra mưa lớn, con số này có thể lên đến hàng chục triệu mét khối nước. Đối với các đơn vị hầm lò thì con số này thấp hơn, nhưng đó cũng là một công việc không hề dễ dàng của những người thợ mỏ. Hiện nay, các đơn vị khai thác hầm lò đã khai thác xuống đến mức -400 mét so với mực nước biển như Công ty than Hạ Long, Núi Béo, còn lại đa phần các đơn vị đã khai thác xuống dưới -250 mét so với mực nước biển. Các đơn vị khai thác lộ thiên, nhiều đơn vị cũng đã xuống đến dưới mức -200 mét so với mực nước biển như Cọc Sáu, Cao Sơn, Khánh Hòa... Tại các trạm bơm trung tâm, hệ thống bơm trong lò được lắp đặt hiện đại với những chiếc máy bơm công suất lớn và các đường ống khổng lồ. Các moong than lộ thiên được bố trí những giàn phao bơm nổi trên mặt nước, luôn cơ động để có thể bơm ngay cả khi trời đang mưa. Thường thì các trạm bơm đều được bố trí công suất dự phòng lớn hơn gấp nhiều lần. Nhưng thiên nhiên thường khó lường, nên việc bơm nước trong khai thác than hầm lò cũng như lộ thiên luôn cần phải được sẵn sàng với công suất cao nhất mới có thể “bơm thi với trời” được.

Nỗi ám ảnh mùa mưa...

Hệ thống phà bơm tại mỏ lộ thiên Công ty than Hòn Gai

Thực tế, trong nhiều năm qua, quá trình khai thác than của nhiều đơn vị, các thiết bị bơm nước đã không thể thắng được lượng mưa quá lớn từ trên trời rơi xuống. Trong đó mỏ than Mông Dương, nay thuộc Công ty cổ phần than Mông Dương đã bị ngập mỏ 2 lần. Lần thứ nhất, năm 1987, mỏ than Mông Dương đang khai thác ở mức -97,5 so với mực nước biển bị nhấn chìm do mưa. Lần thứ hai, năm 2015, Công ty cổ phần than Mông Dương đang khai thác đến mức -250 mét so với mực nước biển cũng bị ngập do mưa lớn. Toàn bộ các thiết bị, đường lò... trị giá hàng trăm tỷ đồng đều bị nhấn chìm trong nước. Cả hai lần, phải mất vài tháng trời, thợ mỏ Mông Dương mới khôi phục lại mỏ để đi vào sản xuất trở lại. Ngoài ra, cũng trong đợt mưa lớn năm 2015, nhiều mỏ lộ thiên và hầm lò đều bị thiệt hại nặng nề do mưa lũ gây ra. Tính chung, năm 2015, toàn Tập đoàn thiệt hại lên đến gần 2000 tỷ đồng do mưa lũ. Trong đó, riêng Công ty cổ phần than Mông Dương thiệt hại 500 tỷ đồng.

Chứng kiến toàn cảnh bão lũ năm 2015 trên vùng mỏ, Nhà văn Vũ Thảo Ngọc, nữ văn sỹ gắn bó dường như cả đời trên đất mỏ đã biến thể thành truyện ngắn “Mưa mỏ”. Câu chuyện là tâm trạng day dứt, ám ảnh về những mất mát trong mưa lũ của một người làm công tác quản lý doanh nghiệp. Vẫn biết là thiên nhiên tàn khốc, nhưng dường như anh thấy mình mắc nợ, như nhận tất cả trách nhiệm về mình. “Mưa mỏ” có đoạn cảm thán như xé lòng: “... Cứ cho là tại thiên nhiên đi. Nhưng cái trách nhiệm của con người đang đứng mũi chịu sào ở đó đã biết, đã bao giờ đặt ra tình huống này chưa. Hay tất cả là tại thiên nhiên! Như có hàng triệu mũi kim xuyên thấu óc. Thượng lịm đi. Giấc mơ. Hiện thực. Niềm vui và bất hạnh. Thành công và thất bại. Lướt qua đầu Thượng là những tảng mây mù sẫm lại. Và mưa. Ôi, cơn cuồng nộ của nước. Thượng bị cuốn đi. Cuốn phăng phăng. Dòng nước mang anh đi về miền xa lắc. Phía cuối dòng chị Tha hiện ra. Chị cười. Nụ cười của chị vẫn như ngày nào, khỏe khoắn và thân thiết. Chị cầm tay Thượng xiết chặt. Em không có lỗi. Tin chị đi. Thượng bừng tỉnh giật mình. Hóa ra anh vẫn đang ngồi trước bàn làm việc. Cô thư ký và chị bác sĩ của mỏ đang đứng cạnh. Nỗi vò xé đã làm anh gục ngã trước nỗi đau của ngàn người, họ đã mất nhà cửa, tài sản, mất vợ con, việc làm... Hôm sau anh bàn giao công việc cho cấp dưới và đi gặp cấp trên trình lên người thủ trưởng cao nhất đã từng trao quyết định chức danh giám đốc cho anh lá đơn xin từ chức…”

Đây có lẽ cũng là tâm trạng chung của những người làm công tác quản lý. Có lẽ, các nhà văn, nhà báo đã viết nhiều về nỗi sợ tiếng chuông điện thoại trong đêm của những người làm công tác quản lý các mỏ than như thế nào, thì cũng sợ tiếng mưa xối xả như vậy, nhất là những trận mưa kéo dài lê thê...

Mưa mỏ trở thành nỗi ám ảnh. Nhưng thợ mỏ vốn dĩ luôn nêu cao tinh thần tự chủ. Những trận mưa lớn bất thường dường như làm cho thợ mỏ càng nêu cao ý chí vượt khó của mình. Thiết bị bơm nước của các mỏ ngày nay được trang bị hiện đại hơn với công suất lớn hơn gấp nhiều lần. Nhiều mỏ còn lắp đặt các thiết bị cảm biến tự động tại các trạm bơm trung tâm, cho phép tự nâng công suất bơm khi lưu lượng nước chảy vào mỏ tăng đột biến. Hệ thống thoát nước của các mỏ lộ thiên được thiết kế đồng bộ, bài bản cho các khu vực các mỏ với nhau. Các tầng bè, khu đập chắn, mương thoát nước... được xây dựng kiên cố, trồng cây xanh bao phủ v.v. Với nhiều nỗ lực vào cuộc của cả hệ thống chính trị, thợ mỏ đang từng bước biến những nỗi ám ảnh của mùa mưa trở lên chủ động hơn...

Giá than và các kim loại cơ bản

Mặt hàng ĐVT Giá % thay đổi
Than USD/tấn 58.25 -0.21%
Đồng USD/lb 2.3485 1.25%
Chì USD/tấn 1,673.75 -0.36%
Aluminum USD/tấn 1,512.50 0.33%
Thiếc USD/tấn 14,960.00 -0.88%
Kẽm USD/tấn 1,938.00 0.36%
Nickel USD/tấn 11,695.50 -0.02%

Các đơn vị thành viên